Vừa qua, tại Trường Đại học Kinh tế – ĐHQGHN, buổi tọa đàm khoa học với chủ đề “Chính sách chuyển đổi số nhằm nâng cao năng suất lao động của doanh nghiệp: Kinh nghiệm quốc tế và hàm ý cho Việt Nam” đã thu hút đông đảo chuyên gia đầu ngành trong lĩnh vực kinh tế số, chính sách công và quản trị doanh nghiệp.

 

 Toàn cảnh buổi tọa đàm 

Buổi tọa đàm nằm trong khuôn khổ đề tài cấp Trường Đại học Kinh tế - Đại học Quốc gia Hà Nội do TS. Trần Thị Hoa Thơm – giảng viên Trường Đại học Kinh tế – làm chủ nhiệm. Mục tiêu chính của đề tài là đánh giá thực trạng, so sánh kinh nghiệm quốc tế và đề xuất chính sách hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam trong quá trình chuyển đổi số, qua đó nâng cao năng suất lao động và năng lực cạnh tranh.

Nội dung trình bày và thảo luận chuyên môn

Mở đầu tọa đàm, TS. Trần Thị Hoa Thơm đã trình bày các phát hiện nghiên cứu chính. Nhóm nghiên cứu chỉ ra ba nhóm vấn đề cốt lõi trong thực trạng chính sách chuyển đổi số tại Việt Nam:

1. Chính sách còn phân tán, thiếu tùy biến theo doanh nghiệp; vai trò điều phối trung tâm chưa rõ;
2. Doanh nghiệp – nhất là SMEs – mới dừng ở “số hóa công cụ”, chưa cải cách mô hình kinh doanh;
3. Thiếu hệ thống giám sát đầu ra và cơ chế phản hồi theo thời gian thực.

TS. Trần Thị Hoa Thơm trình bày các kết quả nghiên cứu 

và đề xuất khung cải cách chính sách hỗ trợ doanh nghiệp chuyển đổi số

Dựa trên phân tích chính sách hiện hành, kết quả phỏng vấn sâu 08 chuyên gia và tham vấn thêm 04 chuyên gia chính sách, nhóm nghiên cứu đã tổng hợp bài học từ ba quốc gia điển hình (Singapore, Đức, Trung Quốc). Trên cơ sở đó, nhóm nghiên cứu đề xuất bốn định hướng cải cách chính:

• Thiết kế chính sách đa tầng, linh hoạt theo dữ liệu và mức độ sẵn sàng của doanh nghiệp;
• Phát triển nền tảng trung gian và bộ công cụ đánh giá mức độ sẵn sàng số hóa;
• Hình thành các “cực số hóa” tại vùng hoặc nhóm doanh nghiệp tiên phong;
• Tăng cường liên kết công – tư và mở rộng hợp tác quốc tế.

Các định hướng này được xây dựng trên nền tảng phân tích ba tầng chính sách (thiết kế – thực thi – giám sát), đồng thời kế thừa có chọn lọc các bài học quốc tế phù hợp với đặc thù doanh nghiệp Việt Nam.

Các chuyên gia tham dự, gồm PGS.TS. Bùi Quang Tuấn, TS. Lại Lâm Anh, TS. Cao Tuấn Phong, PGS.TS. Nguyễn Thị Hà… đã đưa ra nhiều ý kiến phản biện sắc sảo. Trong đó, đáng chú ý là các đề xuất về cụ thể hóa khung khuyến nghị theo ma trận chính sách quốc gia; làm rõ các khái niệm cốt lõi như “chính sách – doanh nghiệp – năng suất – chuyển đổi số”; cập nhật các chính sách lớn như Nghị quyết 57/NQ-CP, 66/NQ-CP, 68/NQ-CP; và bổ sung cơ sở lý luận từ thể chế đến khả năng nội địa hóa kinh nghiệm quốc tế.

Khẳng định giá trị ứng dụng và kết luận tọa đàm

Không chỉ là diễn đàn học thuật, buổi tọa đàm còn là cầu nối thực tiễn giữa giới nghiên cứu và nhà hoạch định chính sách. Đề tài được đánh giá cao bởi phương pháp tiếp cận đa chiều – đa tầng, gắn lý thuyết với thực tiễn doanh nghiệp và xu hướng toàn cầu.

Đặc biệt, đề tài đã góp phần làm rõ hệ thống điểm nghẽn chính sách hiện nay, bao gồm cả thiết kế, thực thi và giám sát. Đồng thời, nhóm nghiên cứu đã đề xuất mô hình chính sách tùy biến theo quy mô – ngành – vùng, kết hợp công cụ hỗ trợ SMEs với nền tảng dữ liệu và năng lực trung gian.

Thảo luận nhóm giữa các giảng viên, chuyên gia và nhà nghiên cứu 

về mô hình thể chế và tiếp cận chính sách chuyển đổi số

Trong phần tổng kết, TS. Trần Thị Hoa Thơm khẳng định nhóm nghiên cứu sẽ tiếp thu toàn diện các ý kiến phản biện, hoàn thiện báo cáo đề tài, công bố kết quả nghiên cứu và chuyển giao tới các cơ quan chính sách liên quan.

Đề tài không chỉ có giá trị học thuật, mà còn góp phần định hình tư duy chính sách mới và hoàn thiện thể chế hỗ trợ doanh nghiệp chuyển đổi số một cách hiệu quả – thực chất – bền vững.